Werkgevers betalen mogelijk al jaren een te hoge Aof-premie. Verschillende partijen zijn daarom juridische procedures gestart om (een deel van) deze premie terug te vorderen. De uitkomst daarvan is nog onzeker. In dit artikel leest u wat er speelt en wat deze ontwikkelingen voor u als werkgever kunnen betekenen.
Wat houdt de Aof-premie precies in?
De Aof-premie is een verplichte bijdrage die u als werkgever betaalt. Met de Aof-premie financiert de overheid onder meer arbeidsongeschiktheidsuitkeringen, zoals de WIA. U draagt de premie af via de loonaangifte. De minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid stelt de hoogte van de premie ieder jaar vast.
Waarom staat de hoogte van de Aof-premie ter discussie?
Volgens verschillende claimorganisaties en adviseurs is de Aof-premie sinds 2019 mogelijk hoger vastgesteld dan nodig is om de uitkeringen te financieren. Zij wijzen daarbij op de aanzienlijke overschotten die de afgelopen jaren in het fonds zijn ontstaan.
De discussie draait om de manier waarop het Aof juridisch moet functioneren. Sommige partijen vinden dat het fonds vooral bedoeld is om de actuele en verwachte uitkeringen te financieren. Volgens hen past daarbij slechts een beperkte reserve. Andere partijen, waaronder de overheid, stellen juist dat de wet ruimte biedt om grotere reserves op te bouwen. Volgens hen past ook de huidige premievaststelling binnen de wettelijke kaders.
Juist hierover verschillen de standpunten. Daardoor kiezen de betrokken partijen ook voor verschillende juridische procedures.
Let op! Er bestaat op dit moment nog geen richtinggevende rechtspraak. Verschillende procedures lopen naast elkaar, bijvoorbeeld civielrechtelijke collectieve acties en procedures waarin exceptieve toetsing een rol kan spelen.
Collectieve claims: welke juridische gronden spelen een rol?
Verschillende partijen bieden werkgevers inmiddels de mogelijkheid om deel te nemen aan een collectieve procedure tegen de Staat. Een bekend initiatief komt van Massaalbezwaar.nl. Daarnaast zijn ook andere claimorganisaties en adviseurs actief.
Hoewel deze initiatieven hetzelfde doel hebben, namelijk het terugvorderen van mogelijk te veel betaalde premie, verschillen de juridische gronden. Grofweg komen deze neer op:
- de stelling dat de premie structureel te hoog is vastgesteld ten opzichte van de uitgaven;
- de vraag of het Aof als omslagstelsel moet functioneren of dat grotere reserves zijn toegestaan;
- de vraag of de Staat onrechtmatig heeft gehandeld.
De uitkomst van deze procedures is op dit moment onzeker. Er is nog geen rechterlijke uitspraak die duidelijkheid geeft.
Let op! Wij hebben geen financieel belang bij deze initiatieven. Deelname brengt meestal kosten en een succesvergoeding met zich mee. Lees daarom ook de contractvoorwaarden zorgvuldig voordat u zich aansluit.
Hoe lopen de juridische procedures rond de Aof-premie?
Uw juridische positie als werkgever verdient hierbij extra aandacht. De hoogte van de Aof-premie volgt uit algemeen verbindende voorschriften, zoals de Regeling Wfsv. Tegen deze regelgeving staat in principe geen individueel bezwaar of beroep open.
Daarom kiezen partijen in de praktijk vaak voor civiele procedures, meestal in collectief verband. Daarnaast kan een rechter in een belastingprocedure onder omstandigheden regelgeving exceptief toetsen, bijvoorbeeld tijdens een procedure tegen een individueel besluit.
Welke mogelijkheden u heeft en welke termijnen daarbij gelden, hangt af van uw situatie. Daarom is maatwerk belangrijk.
Kan te veel betaalde Aof-premie worden teruggevraagd?
Of u uiteindelijk recht heeft op teruggaaf, hangt af van de uitkomst van de lopende procedures. Oordeelt een rechter dat de premie onrechtmatig is vastgesteld? Dan kan dit leiden tot een gedeeltelijke of volledige terugbetaling.
Houd er rekening mee dat deelname aan een collectieve claim meestal niet kosteloos is. Vaak spreekt u ook een succesvergoeding af.
Fiscale gevolgen bij een eventuele terugbetaling
Ontvangt u in de toekomst (een deel van) de betaalde Aof-premie terug? Dan heeft dit ook fiscale gevolgen.
Een terugbetaling raakt namelijk uw loonadministratie. In veel gevallen moet u:
- correcties verwerken in eerdere aangiften loonheffingen;
- beoordelen in welk jaar de terugbetaling fiscaal moet worden verwerkt;
- rekening houden met mogelijke gevolgen voor uw resultaat en eventuele belastingposities.
Verwerk een terugbetaling daarom zorgvuldig in uw administratie en richting de Belastingdienst.
Tip! Laat vooraf beoordelen wat de fiscale gevolgen zijn van een mogelijke terugbetaling, zodat u niet achteraf voor verrassingen komt te staan.
Wat kunt u nu doen?
De discussie over de Aof-premie is nog niet afgerond. De uitkomst van de lopende procedures blijft onzeker, terwijl de financiële impact voor werkgevers aanzienlijk kan zijn.
Wij volgen deze ontwikkelingen op de voet. Zelf voeren wij geen procedures tegen de Staat, maar wij vinden het belangrijk dat u goed geïnformeerd bent en een weloverwogen keuze kunt maken. Of deelname aan een procedure voor u interessant is, hangt af van uw specifieke situatie en risicobereidheid.