Wanneer iemand een schenking doet, heeft hij of zij de mogelijkheid om te wachten met het uitkeren van het schenkingsbedrag totdat hij/zij overleden is. Dit noemt men ook wel een schenking onder schuldigerkenning of een papieren schenking. De hoofdreden van een papieren schenking is meestal om te besparen op erfbelasting. Deze schenking moet wel door een notaris vastgelegd worden.
Wat is een papieren schenking?
Bij de papieren schenking schenkt u een som geld aan een ander, terwijl u het bedrag van de schenking schuldig blijft. Daarbij maakt u zoveel mogelijk gebruik van de jaarlijkse vrijstelling en de tariefsopbouw van de schenkbelasting. Hierdoor betaalt u geen (of weinig) belasting over deze schenking.
Het voordeel van een papieren schenking: minder erfbelasting
Met een papieren schenking wordt bij het overlijden van de schenker erfbelasting bespaard. Voldoet uw schenking aan de voorwaarden? Dan wordt het bedrag van de papieren schenking in mindering gebracht op de nalatenschap.
Let op! Een schenking komt ook in mindering op uw nalatenschap als u niet op papier schenkt, maar het schenkingsbedrag uiterlijk 180 dagen voor uw overlijden uitbetaalt.
Voorwaarden schenking onder schuldigerkenning
Om erfbelasting te besparen moet de papieren schenking wel aan een aantal voorwaarden voldoen. Zo moet u jaarlijks minimaal 6% rente betalen over het geschonken bedrag. Daarnaast moet u de schenking door de notaris laten vastleggen. Voldoet u niet aan die voorwaarden? Dan komt de schenking niet in mindering op uw nalatenschap.
Notariële akte
De Belastingdienst geeft aan dat ook in de volgende situatie een notariële akte noodzakelijk is:
Een ouder schenkt op 83-jarige leeftijd op papier een bedrag aan zijn kind. Hij betaalt dit bedrag dus niet uit, maar blijft dit schuldig. In de overeenkomst wordt overeengekomen dat het kind het bedrag mag opeisen als de ouder 105 jaar oud is. De ouder overlijdt eerder. De papieren schenking is niet bij de notaris vastgelegd.
De Belastingdienst vindt dat deze situatie vergelijkbaar is met een situatie waarbij de schenking bij het overlijden van de schenker opeisbaar is. In vakjargon noemt de Belastingdienst dit ook wel ‘schenking ter zake des doods’. Uit de omstandigheden van het geval blijkt namelijk dat er een grote kans is dat de ouder overleden is vóór de opeisdatum. In zo’n geval is de schenking gedaan om na het overlijden uit te voeren, aldus de Belastingdienst. De schenking kan dan niet in mindering komen op de nalatenschap.
Tip! Had de ouder uit het voorbeeld de schenking bij de notaris vastgelegd, had de schenking wél in mindering kunnen worden gebracht op de nalatenschap.
Let op met schenken in box 3
De schenking vormt bij u als schenker een schuld in box 3 en bij de ontvanger van de schenking een overige bezitting in box 3. Het forfait voor een schuld in box 3 in 2023 is niet gelijk aan de rente die u betaalt (minimaal 6%), maar veel lager (voorlopig vastgesteld op 2,57%, definitieve vaststelling volgt begin 2024). Het forfait voor de ontvanger van de schenker in box 3 is wel al bekend en bedraagt maar liefst 6,17%.
Let op! Voorlopig zijn dit de vastgestelde wettelijke regels voor de jaren 2023 tot en met 2026. Door deze regels is een papieren schenking op dit moment misschien in uw situatie niet aantrekkelijk. Onze adviseurs kunnen u hier verder over adviseren.