Valt het kapitaal in
een familiefonds binnenkort onder
de terbeschikkingstellingsregeling?

Wilt u deelnemen of neemt u deel in een Fonds voor Gemene Rekening (FGR) waar ook uw eigen bv een participatie in heeft? Dan vallen de opbrengsten hieruit in box 1 door de terbeschikkingstellingsregeling. Althans als het aan de kennisgroep van de Belastingdienst ligt. De groep publiceerde op 23 mei 2023 haar standpunt hierover. Waarom de kennisgroep tot dit oordeel komt en wat dit voor u betekent leest u in dit artikel.

Wat is een Besloten Fonds voor Gemene Rekening?

Een fonds voor gemene rekening, vaak “familiefonds” genoemd, wordt vaak gebruikt om vermogen bij elkaar te houden, gezamenlijk te beleggen en daarnaast om vermogen over te dragen naar de volgende generatie(s). Via het familiefonds brengt u namelijk een scheiding aan tussen de juridische eigendom (de zeggenschap) en de economische gerechtigdheid (wie het recht heeft op de opbrengsten).

De beheerder en bewaarder van het fonds beheren het vermogen dat beleggers inleggen. In ruil voor het ingelegde vermogen krijgen de beleggers participaties in het fonds. In de fondsvoorwaarden wordt bepaald of deze participaties vrij verhandelbaar zijn (Open Fonds voor Gemene Rekening) of juist niet (Besloten Fonds voor Gemene Rekening). Zijn de participaties niet vrij verhandelbaar? Dan is het fonds transparant en worden de participaties over het algemeen naar rato van het aandeel in het vermogen bij de natuurlijke personen belast in box 3. De fiscale behandeling is dus niet anders dan wanneer er zonder fonds belegd wordt.

Wanneer is de terbeschikkingstellingsregeling van toepassing?

Belegt u vanuit uw privévermogen? Dan is dit in het algemeen box 3 vermogen (normaal vermogensbeheer). Dit is niet het geval wanneer u het ter beschikking stelt aan een bv waarin u tenminste 5 procent van het gestorte kapitaal aanhoudt. In die situatie is sprake van belastingheffing in box 1 en niet in box 3. Dat komt door de werking van de terbeschikkingstellingsregeling. Dit geldt ook wanneer u een vermogensbestanddeel ter beschikking stelt aan een samenwerkingsverband tussen u en deze bv. Vaak zal het samenwerkingsverband een maatschap zijn of een vennootschap onder firma.

Participatie familiefonds in box 1 of box 3?

Maar dat betekent niet dat alle participaties in een Besloten Fonds voor Gemene Rekening die worden gehouden door natuurlijke personen in box 3 vallen. De Kennisgroep vindt dat een Besloten Fonds voor Gemene Rekening kwalificeert. Neemt een participant, die naast directe deelname in het fonds, ook deel via een bv waarin hij of zij een belang van ten minste 5 procent heeft? Dan is er sprake van een heffing in box 1. De direct gehouden participaties zijn dan niet belast in box 3, maar in box 1. Het maakt volgens de kennisgroep niet uit dat het normaal vermogensbeheer niet te boven gaat. Zij concluderen dat de inkomsten uit het fonds en de verkoop van de direct gehouden participaties een box 1 heffing tot gevolg hebben.

Wat betekent dit voor u?

Overweegt u een deelname in een Fonds voor Gemene Rekening? Dan komen veel belastingaspecten om de hoek kijken. Zo zijn er talloze factoren die van invloed zijn op de manier waarop de participaties in de belastingheffing worden betrokken. Wij helpen u graag verder om de mogelijkheden en de gevolgen van een Fonds voor Gemene Rekening in beeld te brengen.