Artikel

Aanpassingen aan nieuwe box 3
in voorbereiding: wat is al bekend?

De Tweede Kamer stemde in met een nieuw box 3-stelsel op basis van werkelijk rendement. Toch wil het kabinet het wetsvoorstel nu alweer aanpassen. Welke wijzigingen precies volgen, is nog niet volledig duidelijk. In dit artikel leest u wat er nu al bekend is over de plannen rond box 3.

Wetsvoorstel werkelijk rendement box 3: wat houdt het in?

De Tweede Kamer stemde op 12 februari 2026 in met het wetsvoorstel Wet werkelijk rendement box 3. Dit voorstel introduceert een nieuw box 3-stelsel dat per 1 januari 2028 moet ingaan.

In het nieuwe stelsel wordt belasting geheven over het werkelijke rendement. Dat bestaat uit zowel gerealiseerde als ongerealiseerde rendementen. Naast rente en dividend tellen bijvoorbeeld ook jaarlijkse waardestijgingen van beleggingen mee.

Voor onroerende zaken en aandelen in start-ups en scale-ups geldt een uitzondering. Daar telt alleen het gerealiseerde rendement, bijvoorbeeld bij verkoop.

Van vermogensaanwasbelasting naar vermogenswinstbelasting?

Het huidige wetsvoorstel gaat uit van een vermogensaanwasbelasting. Dat betekent dat ook waardestijgingen van vermogen jaarlijks worden belast, zelfs als u het vermogen nog niet heeft verkocht.

Het kabinet wil uiteindelijk overstappen naar een vermogenswinstbelasting. In zo’n systeem betaalt u pas belasting wanneer u het rendement daadwerkelijk realiseert, bijvoorbeeld bij de verkoop van een belegging.

De Tweede Kamer stemde wel in met het wetsvoorstel, maar had ook kritiek. Daarom kreeg het kabinet de opdracht om zo snel mogelijk, maar uiterlijk bij het Belastingplan 2029, een voorstel uit te werken voor een box 3-stelsel op basis van vermogenswinstbelasting. Daarbij moet ook duidelijk worden hoe deze wijzigingen financieel worden gedekt.

Extra opdrachten van de Tweede Kamer over box 3

Naast deze opdracht gaf de Tweede Kamer het kabinet nog een aantal aanvullende taken. Zo moet het kabinet:

  • een duidelijke definitie van familiebedrijven uitwerken en onderzoeken hoe aandelen in familiebedrijven belast worden in een systeem van vermogenswinstbelasting;
  • het vastgoedbijtellingspercentage mogelijk al vóór 1 januari 2028 aanpassen en aanvullend onderzoek doen naar rendementen op vakantiewoningen;
  • onderzoeken of een uitvoerbare tegenbewijsregeling mogelijk is.

Let op! De Tweede Kamer vroeg het kabinet ook om een achterwaartse verliesverrekening van minimaal één jaar in box 3 mogelijk te maken. Dit betekent dat een verlies kan worden verrekend met het box 3-inkomen van het voorgaande jaar. Hierdoor kan een deel van eerder betaalde belasting worden teruggevraagd.

Nieuw box 3-stelsel moet in 2028 ingaan

In een Kamerbrief van 6 maart 2026 schrijft staatssecretaris van Financiën Eelco Eerenberg dat het kabinet het huidige box 3-stelsel na 2027 wil beëindigen. Het nieuwe stelsel moet daarom in 2028 ingaan.

De Belastingdienst onderzoekt momenteel of het nieuwe systeem uitvoerbaar is met de beschikbare ICT-capaciteit. Ook is nog niet bekend hoe de invoering financieel wordt gedekt.

Mogelijk nog aanpassingen vóór invoering

Het kabinet bekijkt of het wetsvoorstel Wet werkelijk rendement box 3, dat nu bij de Eerste Kamer ligt, nog kan worden aangepast vóór invoering. Daarbij worden samen met de Tweede Kamer verschillende opties onderzocht om de vermogensaanwasbelasting aan te passen.

Ook onderzoekt het kabinet een achterwaartse verliesverrekening van één jaar vanaf 1 januari 2029. Hierdoor kunnen verliezen in box 3 worden verrekend met positief box 3-inkomen uit het voorgaande jaar, voor het eerst met inkomen uit 2028.

Na 2028 mogelijk overgang naar vermogenswinstbelasting

Naast de invoering van het nieuwe stelsel kijkt het kabinet ook naar een volgende stap voor box 3. Het doel is om zo snel mogelijk na 2028 over te stappen naar een volledig systeem van vermogenswinstbelasting.

In zo’n systeem betaalt u pas belasting wanneer u een rendement daadwerkelijk realiseert, bijvoorbeeld bij de verkoop van een belegging.

De overgang naar dit systeem kost tijd. Er is nieuwe wetgeving nodig, de Belastingdienst moet systemen aanpassen en financiële instellingen moeten gegevens kunnen aanleveren. Ook moet het kabinet rekening houden met de budgettaire gevolgen.

De staatssecretaris stuurt voor de zomer van 2026 een Kamerbrief met meer informatie over dit traject.

Nieuwe definitie voor start-ups en scale-ups in box 3

In maart 2026 verschijnt een apart wetsvoorstel in internetconsultatie met een aangepaste definitie van startende ondernemingen. De huidige definitie sluit namelijk onvoldoende aan bij de kenmerken van start-ups en scale-ups.

Het kabinet wil deze definitie daarom aanscherpen, zodat duidelijker wordt wanneer een onderneming als startende onderneming kwalificeert. De bedoeling is dat deze nieuwe definitie per 1 januari 2028 wordt opgenomen in de Wet werkelijk rendement box 3.

Let op! Waarschijnlijk wordt pas op Prinsjesdag 2026 duidelijk welke aanpassingen het kabinet nog wil doen in het wetsvoorstel. Dan moet ook duidelijk zijn hoe deze wijzigingen financieel worden gedekt.

Belangrijke data rond het nieuwe box 3-stelsel

De plannen voor box 3 ontwikkelen zich snel. Hieronder ziet u de belangrijkste momenten in de huidige planning.

DatumWat gebeurt er?

12 februari 2026

Tweede Kamer stemt in met het wetsvoorstel Wet werkelijk rendement box 3.

6 maart 2026

Staatssecretaris Eerenberg stuurt Kamerbrief over invoering nieuw box 3-stelsel.

Maart 2026

Internetconsultatie voor wetsvoorstel met nieuwe definitie van start-ups en scale-ups.

Voor zomer 2026

Nieuwe Kamerbrief verwacht over ontwikkeling richting vermogenswinstbelasting.

Prinsjesdag 2026

Verwachte duidelijkheid over aanpassingen en budgettaire dekking.

1 januari 2028

Beoogde invoering van het nieuwe box 3-stelsel op basis van werkelijk rendement.

1 januari 2029

Mogelijke invoering achterwaartse verliesverrekening van één jaar.

Uiterlijk Belastingplan 2029

Kabinet moet voorstel presenteren voor volledig stelsel met vermogenswinstbelasting.

Let op! Een aantal van bovenstaande data is gebaseerd op huidige plannen van het kabinet en politieke besluitvorming. De uiteindelijke invoeringsdata kunnen nog wijzigen tijdens de verdere behandeling van de wetsvoorstellen.

De komende periode wordt duidelijk hoe het nieuwe box 3-stelsel er precies uit gaat zien en welke aanpassingen het kabinet doorvoert.

Geschreven door:

mr. M.P. (Mariëlle) Spuijbroek partner en fiscaal jurist
Meer over mij

FAQ aanpassingen nieuwe box 3

Wat verandert er in het nieuwe box 3-stelsel?

In het nieuwe stelsel betaalt u belasting over het werkelijke rendement op uw vermogen. Dat bestaat uit gerealiseerde en ongerealiseerde opbrengsten, zoals rente, dividend en waardestijging van beleggingen. Het kabinet wil dit systeem per 1 januari 2028 invoeren.

Wat is het verschil tussen vermogensaanwasbelasting en vermogenswinstbelasting?

Bij een vermogensaanwasbelasting wordt ook een jaarlijkse waardestijging van vermogen belast, ook als u het nog niet heeft verkocht. Bij een vermogenswinstbelasting betaalt u pas belasting wanneer u het rendement daadwerkelijk realiseert. Het kabinet wil op termijn mogelijk naar dit systeem overstappen.

Wanneer gaat het nieuwe box 3-stelsel in?

Het kabinet wil het huidige box 3-stelsel na 2027 beëindigen. Het nieuwe stelsel op basis van werkelijk rendement moet daarom per 1 januari 2028 ingaan. De Belastingdienst onderzoekt nog of de invoering uitvoerbaar is.

Komen er nog wijzigingen in het wetsvoorstel voor box 3?

Ja, het kabinet onderzoekt of het wetsvoorstel nog kan worden aangepast voordat het nieuwe stelsel ingaat. Daarbij kijkt het onder meer naar een overgang naar vermogenswinstbelasting en naar een mogelijke achterwaartse verliesverrekening.

Wat onderzoekt het kabinet nog voor box 3?

Het kabinet werkt onder andere aan een definitie van familiebedrijven, onderzoek naar rendementen op vakantiewoningen en een mogelijke tegenbewijsregeling. Ook moet duidelijk worden hoe het nieuwe stelsel financieel wordt gedekt.

Aangepaste datum: 11 maart 2026

mr. M.P. (Mariëlle) Spuijbroek

partner en fiscaal jurist
Meer over mij

Meer weten?

De plannen voor het nieuwe box 3-stelsel zijn nog in ontwikkeling en kunnen de komende jaren veranderen. Wilt u weten wat deze wijzigingen voor uw situatie betekenen? Neem dan contact op met een van onze belastingadviseurs. Onze adviseurs denken graag met u mee.

  •  *
  •  *
  •  *
  •  *
  •  *
  •  *

Geschreven door:

mr. M.P. (Mariëlle) Spuijbroek partner en fiscaal jurist
Meer over mij